12-čuassuhine aijan formuattu

On otettu Рувики-späi
Tarkastettu kirjutus
24-čuassuhine aijan formuattu 12-čuassuhine aijan formuattu Paginkieles
00:00 12:00 a.m. Keskiyö
01:00 1:00 a.m. Čuassu yödy
02:00 2:00 a.m. Kaksi čuassuu yödy
03:00 3:00 a.m. Kolme čuassuu yödy
04:00 4:00 a.m. Nelli čuassuu huondestu
05:00 5:00 a.m. Viizi čuassuu huondestu
06:00 6:00 a.m. Kuuzi čuassuu huondestu
07:00 7:00 a.m. Seiččie čuassuu huondestu
08:00 8:00 a.m. kaheksa čuassuu huondestu
09:00 9:00 a.m. Yheksä čuassuu huondestu
10:00 10:00 a.m. Kymmene čuassuu huondestu
11:00 11:00 a.m. Yksitostu čuassuu huondestu
12:00 12:00 p.m. Keskipäivy
13:00 1:00 p.m. Yksi čuassu päiviä
14:00 2:00 p.m. Kaksi čuassuu päiviä Два čuassuu päiviä
15:00 3:00 p.m. Kolme čuassuu päiviä
16:00 4:00 p.m. Nelli čuassuu päiviä
17:00 5:00 p.m. Viizi часов дня
18:00 6:00 p.m. Kuuzi čuassuu ildua
19:00 7:00 p.m. Seiččie čuassuu ildua
20:00 8:00 p.m. kaheksa čuassuu ildua
21:00 9:00 p.m. Yheksä čuassuu ildua
22:00 10:00 p.m. Kymmene čuassuu ildua
23:00 11:00 p.m. Yksitostu čuassuu ildua

12-čuassuhine aijan formuattu on eräs olemas olijois aijan miäriämizen formuatois muailman erähis anglienkielizis mualois[1]. Se jagau suutkat (24 čuassuu) kahteh yhtenjyttymäh välih — a.m. (angl. at the morning) da p.m. (angl. past morning)[2].

Lyhendys a.m. (ante meridiem latinan kielespäi kiännetynny tarkoittau "enne keskipäiviä", а p.m. (post meridiem latinan kielespäi kiännetynny tarkoittau "jälles keskipäiviä")[3][4]. Nenga suutkat jagavutah puolekse: keskiyös keskipäivässäh da keskipäiväs keskiyössäh[5].

Erähis mualois, kudamis käyttöh on otettu tämä formuattu, ei ole yhtenästy mieldy keskipäivän da keskiyön miäriändäs, sendäh rodieu segavustu[2].  

Muat 12-čuassuhizen aijan formuatanke

Aijan miäriämizen formuatan mugah kai muailman muat ehtollizesti voibi jagua niilöih, kudamat käytetäh 24-čuassuhistu aijan formuattua da valdivoloih, kudamis on virrallizesti otettu käyttöh 12-čuassuhine aijan formuattu[6].

Mualoih 12-čuassuhizen aijan formuatanke kuulutah: Avstrualii, Kanuadu (poikevuksennu on Kvibek), Uuzi Zelandii, Amierikan Yhtysvallat, Filippinat, Yhtistynnyh Kuningaskundu Bangladeš, Kolumbii, Jegiptu, Sal'vador, Gonduras, Indii, Irlandii, Iordanii, Malaizii, Meksiekku, Nikaragua, Pakistuanu[7][8].

Erähis anglienkielizis mualois da valdivolois käytetäh mollembii aijan miäriämizen formuattoi 12- da 24-čuassuhistu: Albuanies, Braziilies, Grecies, Kanuadan Kvibekas, Turcies, Francies[1][7].

Sen sijah muailman suurimas ozas käytös on 24-čuassuhine aijan formuattu: [[Ven'a]l], Ukrainal, [[Germuanii|Germuanies], Japounies da toizis.[9]. Anglienkielizien mualoin eläjien paginkieles a.m.:n da p.m.:n sijah puaksumbah käytetäh kuvailurakendehii "jälles keskipäiviä", "ildua", "päiviä", "yödy" da toizii[4].

Keskipäivän da keskiyön miäriämizen ongelmat

Muailmas on voimas kanzoinväline standartu ISO 8601-1:2019 kudai kuvailou päivymiärien da aijan formuattua. Ga sen nevvoloih kaččomattah, ezimerkikse, erähis anglienkielizis 12-čuassuhistu aijan formuattua käytettäjis mualois eri luaduh sanotah 12 čuassuu yödy da 12 čuassuu päiviä, min periä rodieu segavustu[2].

Se on kiini sit, ku ei ole yhtejyttyžytty keskipäivän miäriämizes kui "12 a.m." («12 ante meridiem» libo "12 čuassuu keskipäivässäh) libo kui "12 p.m." ("12 post meridiem" libo 12 čuassuu jälles keskipäiviä")[7]. Toizes puolespäi, keskiyödy lougiekan mugah pidäy sanuo "12 p.m." (12 post meridiem, 12 čuassuu jälles iellistu keskipäiviä) libo "12 a.m." (12 ante meridiem, 12 čuassuu tulieh keskipäivässäh). Kanzalline merimuzei Grinvičas kehoittau sanomah nämmii aijanhetkilöi kui "12 čuassuu päiviä" da "12 čuassuu yödy"[1].

Äijät stiilinevvot, kudamat on hyväksytty Amierikan Yhtysvallois, ehoitetah vaihtua "keskiyön" "11:59 p.m.":kse, ku tahotemmo merkitä päivän loppuu, "12:01 a.m.":kse, ku tahtonemmo merkitä tulien päivän alguu. Tädä leviesti käytetäh Amierikan Yhtysvallois oigevuontiijollizih sobimuksien, avtoubussoin, junien aigulistoih nähte, hos täs siännösgi on poikkevustu[10].

Kaččomattah 12-čuassuhizen aijan formuatan hyväksyndäh Amierikan Yhtysvallois erähih tarbehih käytetähgi 24-čuassuhistu aijan formuattua, sen otti käyttöh Amierikan Yhtysvaldoin armii II Muailman voinan aigah toizien muailman armieloinke yhtesruadoh niškoi. Sil on "sodaiagu"-nimi.[11]. Pellastuspalveluloih, armieh, lendovoimih, liečetiedolaitoksih nähte 12-čuassuhine aijan formuattu ei ole pättävy, sen ližäkse se voi vediä segavuksih da vagavih hairahtuksih[7].

Gallerei

Kačo ližäkse

  • Jälles keskiyödy
  • Jälles keskipäiviä

Huomavukset

  1. 1 2 3 Is noon 12am or 12pm? (англ.). Royal Museums Greenwich. Kačondan päivymiäry: 4. syvyskuudu 2023.
  2. 1 2 3 Is midnight 12pm or 12am? (англ.). Guardian (13. elokuudu 2012). Kačondan päivymiäry: 5. syvyskuudu 2023.
  3. symbol - A.M. (англ.). The American Heritage Dictionary of the English Language. Kačondan päivymiäry: 5. syvyskuudu 2023.
  4. 1 2 Дощечко А. AM и PM: разница и значение в английском языке. Lingualeo (8. elokuudu 2023). Kačondan päivymiäry: 5. syvyskuudu 2023.
  5. AM and PM: How to Use Correctly (англ.). Editors manual (16. heinykuudu 2018). Kačondan päivymiäry: 5. syvyskuudu 2023.
  6. Обозначения времени pm и am в английском языке. HARDGAMENEWS. Kačondan päivymiäry: 5. syvyskuudu 2023.
  7. 1 2 3 4 Countries That Use 12-Hour Time 2023 Is Time Kept in 24 Hours or 12 Hours? (англ.). World Population Review. Kačondan päivymiäry: 5. syvyskuudu 2023.
  8. Why is wartime used? (англ.). Myubi.tv. Kačondan päivymiäry: 5. syvyskuudu 2023.
  9. 24 Hour Clock Converter: How to Convert AM/PM to 24 Hour Time (англ.). FreeCodeCamp (23. pakkaskuudu 2020). Kačondan päivymiäry: 4. syvyskuudu 2023.
  10. Is noon at 12 am? Or maybe it's 12 p.m.? (англ.). National Astronomical Observatory of Japan (6. kezäkuudu 2017). Kačondan päivymiäry: 5. syvyskuudu 2023.
  11. Communication instructions general USA (англ.). Kačondan päivymiäry: 5. syvyskuudu 2023.