Joigu

On otettu Рувики-späi

Joigu[1] on karjalazen rahvahanrunohuon laji, muuzikku-runolline soloimprovizacii. Joiguloi pajatettih Vienan Karjalas (nygözis Louhen da Kalevalan piirilöis), nämmä pajot ollah tuttu saamelazilgi.

Kuvavus

Joijut niilöin runohuon da pajatandutavan eričyksien mugah ollah lähäl karjalazii itkuvirzilöi, net ollah improvizacii, kudamas käytetäh valmehii runohuskuavoi, metaforoi da epiitiettoi. Allegorien periuattehii novvetah kovah da sit on oma piirdeh – eri tavuloin da vokaliloin toistui pajatandu (ооо, еее, joo, hee, hoo da toizii).

Kirjutettuloin joiguloin tiemat ollah rajoitetut. Tavan mugah joiguloi pajatettih sulhazele svuad’bas libo armieh suattajes, juumoranke kuvaillen naimattoman miehen rakkahusvälilöi. Puaksuh joiguloi pajatettih luonnos – järven libo joven rannal, kus yksittäzien iänilöin libo tavuloin refrenu sai levetä ylen loitokse.

Enzimästy kerdua joiguloi kirjutettih vuvvennu 1836 Elias Lönnrotan tutkimusmatkan aigah. Vuvvennu 1915 Suomen muuzikan da rahvahanrunohuon tutkii A. O. Väisänen kirjutti joiguloi ozittain nouttii kirjuttajen, kui iče kuuli, libo fonografal. Vuozinnu 1970—1990 Karjalan tiedokeskuksen Kielen, literatuuran da histourien instituutan tutkijat kirjutettih läs 100 variantua joiguloi. Vuvvennu 1993 enzikerdua painettih net nouttienke.

Huomavukset

  1. Швецова В. А. Особенности ритуальной коммуникации в свадебном причётном цикле беломорских карелов // V Всероссийская конференция финно-угроведов «Финно-угорские языки и культуры в социокультурном ландшафте России» : Материалы конференции. — Петрозаводск, 2014. — 25—28 6. — С. 571. — ISBN 978-5-9274-0634-0.

Kirjalližus

  • Кершнер Л. М. О мелодике карельских народных песен // Карельские народные песни. М. , 1962
  • Степанова А. С., Коски Т. А. Карельские ёйги // Музыкальное наследие финно-угорских народов. Таллин. 1977
  • Карельские ёйги / Карел. фил. АН СССР. Ин-т языка, лит. и истории; сост. Н. А. Лавонен [и др.]; науч. ред. П. М. Зайков. — Петрозаводск, 1993. — 239 с.
  • Ч.1: Плачи похоронные, надгробные и надмогильные // Причитания Северного края, собранные Е. В. Барсовым. — М., 1872.
  • Ч.2: Плачи завоенные, рекрутские и солдатские // Причитания Северного края, собранные Е. В. Барсовым. — М., 1882. — 335 с.

Linkat