Uuzi Vuozi
Материалы библиотеки имени Б.Н. Ельцина

Материалы библиотеки имени Б.Н. Ельцина

| Uuzi Vuozi | |
|---|---|
| Uvvenvuvven kuuzi | |
| Merkičys | Uvven kalenduarukavven algu |
| Pietäh | Mualois, kudamat käytetäh grigorianskoidu kalenduarua |
| Päivymiäry | Vuvven enzimäine päivy grigorianskoin kalenduaran mugah (1. pakkaskuudu) |
| Piendy | Ilotulet, stolan tagan istundat, illačut |
| Liittyy | Rastavas, Uvven Vuvven vastazes illas, Vahnas Uvves Vuvves |
Uuzi Vuozi on piäkalenduarupruazniekku, kudamua pietäh siirdyjes lähtijän vuvven päiväs tulien vuvven enzimäzeh päiväh[1]. Sidä pietäh äijät kanzat hyväksytyn kalenduaran mugah.
Uvven vuvven allun 1. pakkaskuudu hyväksyi Riiman imperuattoru Julii Cezar' vuvvennu 46 enne meijän aijanluguu[2]. Muinas-Riimas tämä päivy oli omistettu Janusale — valličuksen, veriälöin da kaikkien alguloin juamalale. Pakkaskuu sai oman nimen Janus-jumalan kunnivokse, sidä kuvattih kahten ilvienke: yksi kačoi edehpäi, toine — tuaksepäi[3].
Uvven vuvven päivy
Enimis mualois Uuttu Vuottu pietäh 1. pakkaskuudu[4], vuvven enzimäzenny päivänny grigorianskoin kalenduaran mugah. Uuzi vuozi poujassuaijan mugah algavuu Tyynivaldumerel, enzimäzinny sidä vastatah Karibatin tazavallas Lain-suariloil (aigupoujassu UTC+14). Kaikkii myöhembi Uuttu Vuottu vastatah Amierikan Samoan, Miduei- da Niue-suariloin eläjät (aigupoujassu UTC−11) — Karibatis Lain-suariloil silloi jo on 2. pakkaskuudu da 1 čuassu yödy[5]. Erähis mualois vietetäh Uuttu Vuottu kuudamazen kalenduaran mugah[6][7][8].
Uuttu Vuottu 1. pakkaskuudu ruvettih pidämäh enzimästy kerdua vuvvennu 153 enne meijän aijanluguu, sendäh ku sinäpiän tuldih virgah riimalazet konsulat. Vuvvennu 46 enne meijän aijanluguu riimalaine sodapiälikkö da ylimäine pappi Gai Julii Cezar' otti käyttöh oman uvven kalenduaran ("Julianskoin kalenduaru") da loppullizesti hyväksyi uvven vuvven allun 1. pakkaskuudu vuvvennu 45 enne meijän aijanluguu. Juuri Cezarin aigah astrolougien vaikutukses Uvven Vuvven pruazniekal rodih iččenäine merkičys uvven vuvven allunnu, nenga se pani alguh siviilivuvven.
- 1. pakkaskuudu on Uuzi Vuozi grigorianskoin, julianskoin da uvven julianskoin kalenduaran mugah.
- Pakkaskuun 21. päivän da tuhukuun 21. päivän välil (eräs päivis) on kitailaine Uuzi Vuozi (Kitai).
- 21. libo 22. kevätkuudu on iruanalaine Uuzi Vuozi Navruz (Iruanu, Azerbaidžuanu, Kazahstuanu[9], Kirgiizii, Tadžikistuanu, Turkmienii, Uzbekistuanu).
- 13. sulakuudu — 15. sulakuudu on Songkran (taisk. สงกรานต์) on taiskoi Uuzi Vuozi.
- 14. sulakuudu on bengal'skoi Uuzi Vuozi (Bangladeš).
- 163 päiviä jälles Pesahua (ei aijemba 5. syvyskuudu da ei myöhembä 5. ligakuudu) on jevreilöin pruazniekku Roš ha-Šana (Izrail'u).
Vahnu Uuzi Vuozi
Vahnu Uuzi Vuozi on uvvenvuvven pruazniekku, kudamua pietäh julianskoin kalenduaran mugah. Vuvves 1901 vuodessah 2100 ero grigorianskoin da julianskoin kalenduaran välil on 13 päiviä, julianskoin kalenduaran mugah Uuzi Vuozi piädyy pakkaskuun 13. päivän da 14. päivän välizeh yöh. Se on aijanlugemizen histouriellizen vaihton kajahtuksennu. Sidä pietäh Ven'al, Valgoven'al, Ukrainal, Kazahstuanas, Gruuzies, Armienies, Azerbaidžuanas, Serbies, Šceicuaries da toizis muailman mualois.
Vuvven algu 1. pakkaskuudu
Meni äijy aigua, kuni 1. pakkaskuudu ei roinnuh yhtehizenny siviilivuvven allunnu. Se hyväksyttih eri mualois eri vuozinnu:
| Mua | Vuvven algu[10][11] |
|---|---|
| Venecianskoin tazavaldu | 1522 |
| Ruočči | 1529 |
| Pyhä Riiman valdukundu (~ Germuanii) | 1544 |
| Ispuanii, Portugalii, Pol'šu | 1556 |
| Prussii, Daanii[12] da Norviegii | 1559 |
| [[Francii] (Karl IX:n Russiljonan ediktan mugah | 1564 |
| Suvi-Niderlandat[13] | 1576 |
| Lotaringii | 1579 |
| Gollandien tazavaldu | 1583 |
| Šotlandii | 1600 |
| Puolu-Litvu (~ Valgoven'a, Latvii, Litva, Pol'šu, Ukrainu) | 1362[14] |
| Ven'an valdukundu | 1700 |
| Toskanu | 1721 |
| Yhtistynnyh kuningaskundu, Irlandii da Brituanien valdukundu paiči Šotlandiedu |
1752 |
| Japounii | 1873 |
| Kitai (Taivan' da Kitai) | 1912 |
| Grecii | 1923 |
| Turcii | 1926 |
| Tailandu | 1941 |
Eri muailman mualoin perindöt
Vuvvennu 2021 Ven'an ven. «Вакоша»-julguamo piästi ilmah Julija Brikovan kniigan ven. «[Все тайны Нового года]», kudai on tiedosanakniigannu taijollizen kuvavuksen muvvos. Kniigas on tieduo Uvven Vuvven piendän perindölöis eri manderil eri vuozikauzien aigah[15].
Pirotehniekku
Uvven Vuvven pidäjes aktiivizesti käytetäh erilazii pirotehniekan valmistehii: konfettipläkkylöi, kybenytpuikkozii da jälgivuozikymmeninny — ilotuliloi, riimalazii tuohuksii, pienii da suurii petardoi da toizii.
Käyttämäh pirotehniekkua Uvven Vuvven pruazniekan aigah ruvettih Aazien mualois, enne kaikkie Kitais, sendäh ku sie uskotah, ku häly da kirjavu tuli porohan räjähyttäjes avvuttua ajua pahoi hengii. Jälles tämä perindö levii kogo muailmale.
Uvvennu Vuvvennu ilotuliloin räjähyttämine Kitais, kudai ei lopu uvven vuvven enzimäzen päivän aigah, on kuulužannu perindönny muailmas. Iče porohu, petardat da ilotulet keksittih ei ammui, ga perindöl azuo lomineh da radžineh Uuttu Vuottu vastates on tuhanzii vuozii. Kai algavui legendas, ku Uvven Vuvven yönny pahat henget, kudamii ajettih eri paikoispäi, ečitäh ičele uuttu kodii da sen löyttyy ruvetah sie elämäh da tulien vuvven aigah luadimah pahua ižändöile. Häly Uuttu Vuottu vastates ajau pahuttu koispäi.
Täl aigua äijät muailman piälinnat da muat pietäh miljonoi dollaroi pirotehniekan šouloih Uvvennu Vuvvennu.
Liigu pirotehniekan valmistehien käyttämine, niilöin luvus alaigäzien käzis, suattau tulipalon- da travmoinvarattavah tilah, sendäh uvvenvuvven yö on vagavu aigu palolaitoksien da pellastuspalveluloin ruavos.
Pakkaskuul vuvvennu 2024 uvvenvuvven ilotuli Ras-el'-Haiman emiruatas Yhtistynnyzis Aruabien Emiruatois puutui Ginnesan rekordoin kniigah kahtes nominacies — kui petkevin ilotuliloin liinii viel da kui pikevin ilotuliloin liinii taivahal[16]. Se luajittih 4,5 kilometrii piduhuttu olijal rannikol Al'-Mardžanan tegosuariston da Al'-Hamran piirin välil. Pirotehniekkušouh otettihgi ozua dronat da kebjeimotorahizet lendokonehet, kudamat luajittih taidolendoloi. Ras-el'-Haiman emiruatan matkailun kehittämizen departuamentan sanoin mugah kaheksa minuuttua kestäjiä šoudu kačoi läs 50 tuhattu hengie[16].
Kačo ližäkse
Humavukset
- ↑ Новый год : [арх. 8 talvikuudu 2022] / Е. С. // Николай Кузанский — Океан. — М. : Большая российская энциклопедия, 2013. — С. 246. — (Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. ; 2004—2017, т. 23). — ISBN 978-5-85270-360-6.
- ↑ Климишин И. А. Календарь и хронология. — Изд. 3. — М.: Наука. Гл. ред. физ.-мат. лит., 1990. — С. 288—289. — 478 с. — 105 000 экз. — ISBN 5-02-014354-5.
- ↑ The World Book Encyclopedia. 1984. Т. 14. С. 237.
- ↑ Best places to go for new years (амер. англ.). ArrestedWorld. Kačondan päivymiäry: 3. kylmykuudu 2020. Arhiviiruittu 8. kylmykuudu 2020
- ↑ Новый 2013 год наступил в России (рус.). РБК. Kačondan päivymiäry: 19. kezäkuudu 2021. Arhiviiruittu 24. kezäkuudu 2021
- ↑ World Time Zone. UTC+14. Kačondan päivymiäry: 1. syvyskuudu 2014. Arhiviiruittu 2. heinykuudu 2014
- ↑ Harris, Aimee. Millennium: Date Line Politics. Honolulu Magazine (. Sulakuu 1999). Kačondan päivymiäry: 14. kezäkuudu 2006. Arhiviiruittu originualaspäi 28. kezäkuudu 2006
- ↑ Greenwich. Greenwich Meantime, Kiribati. Kiribati Map. Kačondan päivymiäry: 27. tuhukuudu 2008. Arhiviiruittu originualaspäi 11. ligakuudu 2012
- ↑ Навруз в Казахстане – выходные продлятся пять дней подряд. regnum.ru. Kačondan päivymiäry: 1. pakkaskuudu 2021. Arhiviiruittu 6. oraskuudu 2021
- ↑ Mike Spathaky Old Style and New Style Dates and the change to the Gregorian Calendar: A summary for genealogists. Arhiviiruittu 11. ligakuudu 2014
- ↑ The Change of New Year's Day. Homepages.tesco.net (1. talvikuudu 2003). Kačondan päivymiäry: 13. kylmykuudu 2011. Arhiviiruittu 11. ligakuudu 2011
- ↑ Дания назвала 1 января в качестве нового года в начале 14 века согласно RW Bauer (Calender for Aarene fra 601 til 2200, 1868/1993 ISBN 87-7423-083-2), хотя номер года не начинался с 1 января до 1559 года.
- ↑ В указе от 16 июня 1575 года. Герман Гротефенд, Osteranfang. Arhiviiruittu 13. heinykuudu 2016 " (начало Пасхи), Zeitrechnung de Deutschen Mittelalters und der Neuzeit. Arhiviiruittu 28. kezäkuudu 2016 (Хронология немецкого средневековья и современности) (1891—1898)
- ↑ Иванов Е. История праздников Нового года и Рождества. «Новый год и Рождество в открытках»
- ↑ Все тайны Нового года. Брыкова Юлия. Вакоша. Kačondan päivymiäry: 3. talvikuudu 2024.
- ↑ 1 2 Новогодний фейерверк на севере ОАЭ побил два мировых рекорда, TACC. Kačondan päivymiäry: 13. kylmykuudu 2024.
Kirjalližus
- Ханипова Ильнара. «Да здравствует Новый советский год» (политизация новогодней ёлки в советской России) // Гасырлар авазы - Эхо веков. — 2012. — № 3—4.
- Гурьянов Константин Валентинович, Шатило Ярослав Сергеевич. Новый год и ёлка: становление современных традиций // Базис. — 2019. — № 2 (6).
- Медведева Мария Александровна. Герменевтический анализ символов праздника Нового года // Аналитика культурологии. — 2008. — № 11.
Божерянов, Иван Николаевич. Как праздновал и празднует народ русский Рождество Христово, Новый год, Крещение и Масленицу: исторический очерк И. Н. Божерянова. — Санкт-Петербург : издание М. Ледерле и К°, 1894.- Michel Quesnel, " Jésus et le témoignage des Évangiles ", in Aux origines du christianisme, éd. Gallimard/Le monde de la Bible, 2000, p. 201—202.
- Anthony Aveni, «Happy New Year! But Why Now?» in The Book of the Year: A Brief History of Our Seasonal Holidays (Oxford: Oxford University Press, 2003), 11-28
- Rintluanga., Pachuau,. Mizoram : a study in comprehensive geography (angl.). — New Delhi: Northern Book Centre, 2009. — P. 9. — ISBN 8172112645.
- Vygus, Mark (2015), Middle Egyptian Dictionary, <http://www.pyramidtextsonline.com/documents/VygusDictionaryApril2015.pdf>
- Tetley, M. Christine (2014), The Reconstructed Chronology of the Egyptian Kings, Vol. I, <http://www.egyptchronology.com/vols-1--2.html>. Проверено 9 tuhukuudu 2017. Arhiivukoupii 11 tuhukuudu 2017 Wayback Machine
- Arthur M. Eckstein. Senate and General: Individual Decision-making and Roman Foreign Relations, 264-194 B.C (angl.). — University of California Press, 1987. — P. 16.
- Chambers, Robert (1885), Domestic Annals of Scotland, Edinburgh: W & R Chambers, с. 157
- General Introduction, §IV. The date of the Opuscula varia // Early Writings I / Matheeussen, Constant; Fantazzi, Charles; George, Edward V.. — Leiden: E. J. Brill, 1987. — Т. 1. — С. xvii. — (Selected Works of Juan Luis Vives). — ISBN 9789004077829.. — «The town of Louvain, belonging to the duchy of Brabant, used the Easter Style, beginning the year at Holy Saturday.».
Linkat
- Происхождение праздника. Новогодняя ёлка. Дед Мороз. Arhiviiruittu originualaspäi 28. syvyskuudu 2007
- Виртуальная выставка, посвящённая Новому году
