Päivy ilmai mašinua

On otettu Рувики-späi
Päivy ilmai mašinua
Brussels Car Free Day 2022.jpg
Tiippu Ekolougine päivy
Virrallizesti angl. World Car Free Day, angl. Car Free Day
Sežo ven. Всемирный день без автомобиля, angl. Международный день без автомобиля
Merkičys Muan ymbäristön säilyttämine, sego tervehen eländytavan tiedoloin levitändy rahvahan keskes erilazien kävelyh da pyöryajeluh kuččujien pidoloin avul.
Pandih alguh vuvvennu 1994
Pietäh Earth flag PD.jpg Kanzoinväline päivy
Päivymiäry 22. syvyskuudu
Liittyy 16.-22. syvyskuudu vuvves 2002 lähtijen, Jevroupan liiton kannatuksel järjestetäh jogavuodehistu Jevroupan liikundunedäli -tapahtumua.
Логотип РУВИКИ.Медиа Медиафайлы на РУВИКИ.Медиа

Muailman päivy ilmai mašinua (ven. Всеми́рный де́нь бе́з автомоби́ля, angl. World Car Free Day) on kanzoinväline ekolougiipäivy, kudai on kiini Muan ymbäristön suojelemizes sego tervehen eländytavan levittämizes rahvahan keskes. Sidä joga vuottu pietäh 22. syvyskuudu vuvves 1995. Päivy perustettih eri mualois eri vuozinnu. Ven'al sidä on pietty vuvves 2005 lähtijen.

Histourii

Vuvven 1973 neftikriizisan allettuu ottavuttih toimehpidoloih oman avrotrnasportan käyttömiärän vähendämizekse. Sinävuon Šveicuaries piettih enzimäine Päivy ilmai mašinua, sen tapahtumat kestettih nelli päiviä[1].

Ligakuus vuvvennu 1994 Toledo-linnas (Ispuanii) International Ciudades Accesibles -konferensiel poliitiekantiedoilii Frensis Erik Nait Britton Amierikan Yhtysvalloispäi (muuttumattoman kehityslan aktivistu) omis sanois ezitti enzimäzen ehoituksen Muailman päivän ilmai mašinua perustamizekse[2][3].

Vuvvennu 1995 perustettih World Car Free Days-yhtistys[2].

Vuozinnu 1995—1996 enzimäzet Muailman päivän ilmai mašinua -tapahtumat järjestettih Reikjavikas (Islandii), Bat-linnas (Somerset, Yhtistynnyh Kuningaskundu) da La-Rošel'as (Francii).

Vuvvennu 1997 Yhtistynnyös Kuningaskunnas Environmental Transport Association -associacii (hiilineitrualizet avto -, pyöry- da matkukaičuspalvelut) pidi enzimäzen kanzallizen kampuanien, kudaman hantizis perustettih tämä päivy[2].

Vuvvennu 1998 Francies järjestettih toine kanzalline In town -kampuanii tämän kanzoinvälizen päivän perustamizekse[2].

Vuvvennu 1999 enzimäine Muailman päivy ilmai mašinua piettih Jevroupas Jevroupan liiton Linnu mašinoittah-kampuanien hantuzis[1].

Vuvvennu 2000 Amierikan Yhtysvallois kanzoinväline Car Busters (World Carfree Network)-yhtistys ezitti ehoituksen Muailman päivän ilmai mašinua perustamizekse da sen yhtistämizekse samanluaduzen Jevrpoupas pietyn päivänke[1].

Päivän piendän päivymiäräkse pandih 22. syvyskuudu[1]:

  • Syvyskuun 16. päiväs 22. päivässäh vuvves 2002 lähtijen Jevroupan liiton kannatuksel pietäh jogavuodehistu Jevroupan liikundunedäli -tapahtumua.

Tämän päivän tehtävinny on suojella Muan ymbäristyö sego levittiä tiedoloi tervehis eländytavois rahvahan keskes erilazien kävely- da pyörylekkumiskeinuo koskijoin hommien avul[2].

Paseo-de-rohas (uuličču Makatin linnan keskusaziipiiris Manilan metrolluo, Filippinat). Täl dorogupalal mašinoin liikeh on kielletty pyhinpäivin.

Ven'al

Ven'al Muailman päiviä ilmai mašinua perustettih eri linnois eri vuozinnu[2]:

  • 2005 — Belgorodu;
  • 2006 — Nižnii Novgorodu;
  • 2007 — Jekaterinburgu;
  • 2008 — Moskovu;
  • 2009 — Ufa-linnu.

Statistiekku

Vuvven 2023 statistiekkutiedoloin mugah mieros sähköavtoloin  (ven.) (olo. lugumiäry kazvoi 16 miljounassah (se on 50 % enämbi, migu vuvvennu 2022). Whoosh-kikšeringan käyttäjät (sähköpotkulaudoin vuogruandu) siästettih 8 736 000 kiluo hiilidioksidua[2].

Samannu vuon Ven’anmual registriiruittih Avtostatan tiedoloin mugah enämbi 46 miljounua avtomašinua, kogo mieros — enämbi 1,5 miljardua. Sentähgi kerätyt tiijot luajitah Muailman päiväs ilmai mašinua aijallizen[4].

Vuvvennu 2024 Ven'an Federacien syväinpuolizien azieloin ministerstvan Turvallizen doroguliikkehen tiedokeskuksen selvityksen mugah pakkaskuus kezäkuussah tapahtui 56,4 tuhattu liikehozattomuttu: kudamih meni 6 tuhattu hengie, sattavui enämbi 70 tuhattu[5].

Tapahtumat

Muailman päivänny ilmai mašinua järjestetäh toimehpidoloi kui oman ajonevvon (mašinan, motosiklan  (ven.) (olo.) omistajih, mugai kaikkih himoniekkoih niškoi.

Vuvvennu 2000 Kolumbien Bogota-linnas läs 850 000 avtomašinua jätettih seizomah garažoih kolmeksetostu čuassuu. Sil samazel vuvvel 14. ligakuudu Päivy ilmai mašinua piettih Kitais[3].

Vuvves 2022 kanzoinvälizii piätapahtumii pietäh Jevroupan liikundunedälin hantuzis[1].

Vuvvvennu 2008 Muailman päivy ilmai mašinua perustettih Valgo-Ven'an tazavallas. Joga vuottu täl päiväl laitokset keskustetah lijastamisainehien lykkiändän ilmah, sen tilavus on 350 tonnua da enämbigi. Mugaže istutetah tuhjuo da puudu, suadavis on ilmaine pyöryvuogruandu. Järjestetäh Valgo-Ven’a puhtahan ilman puoles -pyörykilbua. Yhteiskunnallizen transportan azetuskohtil šouferiloile, kuduat yhtyttih tämän päivän piendäh, annetah mustolajua. Minskas linnan trasportas ajanduluvan ozutettuu oman avtomašimnan omistai suau ajua matkubilietän ostamattah[6].

"Päivy ilmai mašinua", Karlinan rezidensii (Pruagu), vuvvennu 2018

Vuvvennu 2009 Kolumbies päivän tapahtumua järjesti Trasportudepartuamentu paikallizien da kanzallizien yhtistyksien sego ei-kaupallizien joukkoloin avul, kuduat potakoijah rahvastu pidämäh ymbäristöle ystävällisty eländytabua. Volont’uorat pihoil juattih kuhkutuskniigazii. D. C. Circulator -yhtymy jagoi ilmazii avtoubussulippuloi. Bike and Roll-yhtymy kaiken päivän andoi pyöriä ilmazeh vuograh. Vašingtonas The Bike Rack- laitoksen konehmuasteri Džennifer Tallman kačoi pyörien kunduo da kohendeli niilöi dengattah. Yoga District -keskus trotuaral järjesti 30 minuuttua kestänyön jouguharjaittelun. Paikalline eläi, 58-vuodehine Dasti Ridž, pani myödäväkse Ford-gruuzumašinan tervehen eländytavan hyväs kunnos piendäkse[7].

Ven'al

Sinäpiän järjestetäh nengomua tapahtumua[2]:

  • Hindoin alendamine ajandah yhteiskunnallizes transportas;
  • Alendukset pyörälajelijole laitoksispäi;
  • Ilmaine koufei pyörien olopaikoil;
  • Pyörälajelendat joukolleh, šou-ohjelmat, sportupivot, ozuttelut da muga ielleh.

Jekaterinburgas tädä päiviä pietäh Kriittine massu -louzungal. Järjestetty pyörälajelendu: pyörälajajat pannah piäle kirkahan oranževoit sovat da ajetah linnan keskiuuliččoi myö.

Moskovas pietäh jogavuodehistu hommua yhteiskunnallizen transportan hindoin alendamizekse, sih niškoi valmistetah erilippuloi[8].

Vuvvennu 2012 Moskovas uvvessah pandih ruadamah keskevytetty tramvailiinii Lesnaja-uuličal  (ven.) (olo.[9].

"Päivy ilmai mašinua" Piiteris

Vuvvennu 2013 Rostov-na-Donu-linnas piettih pyöräilytapahtumu linnan pyörien vuogruandupalvelun tuvel. Ligakuun vallankumovuksen nimizes puustos piettih Pyörälajai čomatar-2013 -loppukilbu[10].

Vuvvennu 2014 Moskovas Moskovan halličuksen Luonnonrikkahuksien käyttämizen da ymbäristön suojelemizen departuamentan avul järjestettih pyörälajelendu da Ei-avto-šou -konsertuohjelmu[11].

Vuvvennu 2015 Piiteris Velogorod -pyörien vuogravo pidi akcien — vuogruamine yhtes rubl’as. Konnogvardeiskoil kävelykujol rouliekkuluistelijat da pyörälajajat azuttih kunnivokierron, mugaže oli konsertuohjelmu. Sie järjestettih retroavtoubussoin da retrotrolleibussoin ozuttelu. Kolme retromašinua ajeli maršruuttua myö Nenskoin prospektu — Sadu-uuličču — Kronverkskaja-randupiha — Biržu-lagevo. Suurel Meriuuličal toimi pyörän histouriele da linnan jallaikävelymatkoile omistettu ozuttelu[12].

Vuvvennu 2019 Moskovas piettih Ruadoh pyöräl-akcii. VDNH:n Mehiläshoido-paviljonas piettih Jallaikävely mehiläzenke -kilbu. Andrejevskoin randupihal Vorobjovi gori -ekokeskukses järjestettih temuattine Vihandu transportu da vaihtovalličuksellizet energiilähtehet -urokku. Terleckii-puustos piettih Terleckoit pyöryjutut -ekskursii pyöril, ajeltihgi Izmailovskii-puustuo, Voiton 40-vuozipäivän puustuo da Bir’ul’ovskoin dendrariumua myö. Kuz’minskoin meččypuustos järjestettih Mečas ei ole dorogua rattahale -pido[13][14].

Vuvvennu 2021 Krasnodaran alovehel Pavlovskaja-stanicas sociualu- da kul’tuurukeskukses järjestettih Päivy ilmai ahtistuksii da mašinoi-fotokuvaozuttelu[15].

Avtomašinan motorpoltoguazut

Vuvvennu 2023 oli nengomua piduo[2]:

  • Krasnojarskas sai ilmai ajua sähköpoujezdas;
  • Toljatti-linnas piettih Ruadoh pyöräl -akcii;
  • Barnaulas oldih ekolougizetflešmobat.

Mašinan vaikutus ekolougieh

  • Vuvven aloh avtomašinat piästetäh ilmah enämbi 20 miljounua tonnua pahua ainehtu[4];
  • Ven’an erähis linnois motorpoltoguazuloin  (ven.) (olo. piäzendymiäry mašinois ylittäy tevolližuslaitoksien piästettylöin ainehien miäran[4];
  • Avtomašinan motorpoltoguazulois on azotan oksiidua da kuačkuguazuu, net nostatetah piän kivistysty, sydämen puaksuhtykkämisty, väzymisty, ärzyttämisty, alendetah ruadokygyy da muudu[4];
  • Yhtistynnyzien Kanzukundien alguennustuksien mugah, yhteiskunnallizen transportan käyttämine voibi vähendiä hiilen piäständiä atmosfierah 2,2 tonnassah vuvves ristikanzua kohti[4].

Huomavukset

  1. ↑ 1 2 3 4 5 Всемирный день без автомобиля (англ.). worldcarfree.net (7. syvyskuudu 2012). Kačondan päivymiäry: 11. kylmykuudu 2025.
  2. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Всемирный день без автомобиля в 2024 году: когда будет и почему так важен, Autonews. Kačondan päivymiäry: 11. kylmykuudu 2025.
  3. ↑ 1 2 Оставь свою машину дома: когда и зачем появился Всемирный день без автомобиля. Kačondan päivymiäry: 11. kylmykuudu 2025.
  4. ↑ 1 2 3 4 5 Дугнист, Ася. Всемирный день без автомобиля в 2025 году: пересаживаемся на велосипеды и автобусы, ВФокусе Mail (11 syvyskuudu 2024). Kačondan päivymiäry: 11. kylmykuudu 2025.
  5. ↑ Сегодня день без автомобиля. Как повысить безопасность дорожного движения?, Российская газета (22 syvyskuudu 2024). Kačondan päivymiäry: 11. kylmykuudu 2025.
  6. ↑ Копаткевичская СШ - Всемирный День без автомобиля (рус.). kopat.by. Kačondan päivymiäry: 11. kylmykuudu 2025.
  7. ↑ Ямиче Альсиндор. Жители округа Колумбия отмечают День без машин (англ.). washingtonpost.com (23. syvyskuudu 2009). Kačondan päivymiäry: 11. kylmykuudu 2025.
  8. ↑ ФАС готовится повысить норматив продаж бензина на бирже до 17%, Авто Mail (22 elokuudu 2025). Kačondan päivymiäry: 11. kylmykuudu 2025.
  9. ↑ Возобновление трамвайного движения по Лесной (22.09.2012) (рус.). mosday.ru. Kačondan päivymiäry: 11. kylmykuudu 2025.
  10. ↑ Около 300 ростовчан примут участие в велопробеге в День без автомобиля, РИА Новости (22 syvyskuudu 2013). Kačondan päivymiäry: 11. kylmykuudu 2025.
  11. ↑ Всемирный день без автомобиля-2014 в Москве: велокарнавал и Не-авто-шоу (рус.). velo.starport.ru (15.09.14). Kačondan päivymiäry: 11. kylmykuudu 2025.
  12. ↑ «День без автомобиля» в Санкт-Петербурге: программа мероприятий, Транспорт в России (18 syvyskuudu 2015). Kačondan päivymiäry: 11. kylmykuudu 2025.
  13. ↑ Всемирный день без автомобиля, РИА Новости (22 syvyskuudu 2019). Kačondan päivymiäry: 11. kylmykuudu 2025.
  14. ↑ Конкурсы, велоэкскурсии и прогулки на самокатах: как парки Москвы отметят Всемирный день без автомобиля, Сайт Москвы (20 syvyskuudu 2019). Kačondan päivymiäry: 11. kylmykuudu 2025.
  15. ↑ «День без пробок и авто!» (рус.). skc.pavkult.ru. Kačondan päivymiäry: 11. kylmykuudu 2025.

Linkat

Lähteh - "https://olo.ruwiki.ru/w/index.php?title=Päivy_ilmai_mašinua&oldid=126360877"